Pierwsza pomoc podczas wędrówki: przewodnik po bezstresowej wyprawie!
Nieważne, czy wybierasz się na kilka godzin czy na kilka dni, na wyprawę na dużych wysokościach, w sercu lasu czy nad morzem — wędrówki są nieograniczonym źródłem dobrego samopoczucia. Niemniej jednak, przebywanie w otoczeniu przyrody zawsze wiąże się z pewnym ryzykiem, dlatego miłośnicy wędrówek powinni być zawsze czujni! Zasada nr 1 podczas wyprawy brzmi: postępuj tak, aby nie trzeba było korzystać z apteczki pierwszej pomocy! Jak mówi przysłowie „lepiej zapobiegać, niż leczyć”, dlatego też konieczne jest staranne przygotowanie się do każdej wędrówki. Dlatego zanim wyruszysz na szlak, koniecznie zaplanuj trasę, śledź na bieżąco najnowsze informacje o pogodzie, oszacuj, ile czasu zajmie Ci wędrówka, i zabierz ze sobą odpowiedni sprzęt. Ale nawet przy takich przygotowaniach czasem nie da się uniknąć wypadków, dlatego należy być gotowym do udzielenia pierwszej pomocy w razie potrzeby.
Oto nasze porady dotyczące niezbędnych artykułów pierwszej pomocy, które należy zabrać na wyprawę, w tym dotyczące apteczki pierwszej pomocy, kilku innych rzeczy, które warto mieć w plecaku, oraz najlepsze praktyki.
Apteczka pierwszej pomocy
Pęcherze, powierzchowne rany, zwichnięcia oraz różne bóle i dolegliwości... nie da się całkowicie uniknąć przykrych niespodzianek podczas wędrówki. Dlatego, aby pomieścić i zabezpieczyć wszystkie rzeczy, które znajdą się w apteczce, użyj lekkiej, wodoodpornej torby. Zawartość apteczki może się różnić w zależności od celu wędrówki lub realizowanego projektu. Poniżej przedstawiamy podstawową listę artykułów pierwszej pomocy, które należy ze sobą zabrać:
- koc termiczny: niezastąpiony podczas każdej wędrówki, zapewnia ochronę przed zimnem, gorącem, wiatrem i wilgocią;
- opatrunki (klasyczne i na pęcherze);
- kompresy;
- taśma medyczna;
- małe nożyczki;
- samoprzylepne paski do zamykania ran, szwy (Steri-Strip);
- środek dezynfekujący i/lub roztwór soli fizjologicznej;
- środek antyseptyczny;
- środek przeciwbólowy (paracetamol i/lub aspiryna);
- środek przeciwzapalny (ibuprofen);
- przyrząd do usuwania kleszczy (zwłaszcza podczas wędrówek po lesie);
- pompka do odsysania jadu Aspivenin (w przypadku użądlenia lub ukąszenia przez jadowite zwierzę);
- tabletki do oczyszczania wody;
- własne zwykłe lekarstwa w razie potrzeby.
Zestaw bezpieczeństwa
Dobre wyposażenie podczas wędrówki jest niezbędne, aby czerpać jak najwięcej przyjemności z przebywania na łonie natury i bezpiecznie wrócić do domu. Jednak mimo wszelkich środków ostrożności podczas wyprawy nie zawsze wszystko idzie zgodnie z planem. Aby przygotować się na takie wypadki, jak zerwany pasek na ramię, podarta kurtka lub zmiana pogody, warto mieć w dolnej części plecaka następujący „zestaw bezpieczeństwa”:
- zapalniczka,
- czołówka,
- nóż,
- krem z filtrem przeciwsłonecznym,
- linka,
- batony zbożowe/energetyczne,
- lekkie rękawiczki,
- dodatkowe skarpety,
- ochraniacz na szyję,
- taśma klejąca: może być bardzo praktyczna, na przykład do załatania dziury w ubraniu (zalecamy użycie okrągłej łatki, a nie prostokątnej, aby nie odkleiły się rogi),
- mała przenośna ładowarka lub powerbank, aby w razie potrzeby naładować telefon.
Oprócz apteczki pierwszej pomocy i zestawu bezpieczeństwa warto też mieć przy sobie dokument tożsamości, który zawiera imię i nazwisko, wiek, grupę krwi, informacje o alergiach, numer kontaktowy w nagłych wypadkach oraz wszelkie inne informacje, o których powinny wiedzieć osoby udzielające pierwszej pomocy.Przed wyjściem z domu upewnij się, że telefon jest w pełni naładowany, a podczas wędrówki oszczędzaj baterię, aby w razie potrzeby móc wezwać pomoc.
Jak wezwać pomoc?
W razie wypadku lub gdy nie jesteś w stanie bezpiecznie kontynuować wędrówki lub zawrócić, nie czekaj z wezwaniem pomocy, aż sytuacja się pogorszy! Jeśli dojdzie do groźnego upadku, poważnych obrażeń, zgubisz się, zaskoczy Cię niekorzystna pogoda, zmiana ukształtowania terenu lub inne trudności techniczne, nie zwlekaj z wezwaniem pomocy. Im dłużej będziesz zwlekać, tym większe ryzyko, a akcja ratunkowa może okazać się bardziej skomplikowana.
Wzywając pomoc w górach lub w innym odległym miejscu, możesz podjąć kilka działań, które ułatwią akcję ratunkową:
Zadbaj o maksymalne bezpieczeństwo
Pierwszą rzeczą, którą należy zrobić przed wezwaniem pomocy, jest zapewnienie sobie bezpieczeństwa poprzez ochronę przed dalszymi obrażeniami i niekorzystną pogodą. Zrób wszystko, co w Twojej mocy, aby zapewnić sobie, swojej grupie i wszystkim rannym bezpieczne miejsce. Nie wpadaj w panikę. Dokonaj oceny sytuacji, aby móc jasno wyjaśnić ją ratownikom.
Zadzwoń pod lokalny numer ratunkowy
Przed wyjazdem upewnij się, że znasz lokalny numer ratunkowy. W Europie jedynym numerem alarmowym, który trzeba zapamiętać, jest 112! Operatorzy pod tym numerem ocenią sytuację i uruchomią odpowiednie służby ratunkowe. Osoby niesłyszące lub niedosłyszące mogą wybrać numer 114, aby porozumieć się za pomocą SMS-a lub połączenia wideo.
Jasno przedstaw sytuację
- Zachowaj spokój i mów wyraźnie;
- Przedstaw się: podaj swoje imię i nazwisko;
- Określ swoją pozycję. Jak najdokładniej opisz swoje położenie. Na przykład: czy jesteś w pobliżu wioski? W górach? Jaka jest Twoja trasa? Gdzie jesteś na szlaku? Czy wokół Ciebie znajdują się jakieś punkty orientacyjne? Jeśli masz smartfona, podaj współrzędne GPS (przed wyjściem z domu dowiedz się, jak znaleźć swoją pozycję GPS w telefonie);
- Podaj liczbę rannych osób, ich wiek i płeć;
- Podaj stopień odniesionych obrażeń;
- Podaj aktualne warunki pogodowe. Są to cenne informacje na wypadek, gdyby potrzebny był helikopter;
- Podaj swój numer telefonu;
- Postępuj zgodnie z instrukcjami zespołu ratowniczego.
Po rozłączeniu się miej włączony telefon i miej go pod ręką, gdyż służby ratunkowe mogą oddzwonić do Ciebie. Zaufaj osobie, z którą rozmawiasz. Czasami może się wydawać, że szkoda czasu na wdawanie się we wszystkie szczegóły, ale w ten sposób podajesz cenne informacje, które zostaną przekazane służbom ratunkowym, które już są w drodze.
Przygotuj się na przybycie helikoptera
Wiele akcji ratunkowych na szlakach turystycznych odbywa się z wykorzystaniem helikoptera, dlatego ważne jest, aby pomóc mu w podejściu do lądowania i wyraźnie zasygnalizować swoje położenie. Przed przylotem ekipy ratowniczej zbierz i spakuj swoje rzeczy, aby nie odfrunęły. Jeśli to możliwe, załóż odzież zapewniającą dobrą widoczność (np. czerwoną lub białą). Gdy zbliża się helikopter, wstań, nie ruszaj się, unieś obie ręce w górę w pozycji „Y” (oznaczającej „tak”) nad ciałem. Jeśli nie bierzesz udziału w akcji ratowniczej, zasygnalizuj zbliżanie się śmigłowca, unosząc jedno ramię w górę, a drugie w dół, tworząc literę „N” (oznaczającą „nie”). Ponadto manewr lądowania śmigłowca może spowodować oderwanie się skał lub uniesienie zanieczyszczeń, dlatego chroń głowę i oczy.
Gdy ekipa ratownicza dotrze na miejsce, skup się, nie przeszkadzaj jej w pracy i wykonuj jej polecenia.