Kun je skiën als zwanger bent?
Handige tips voor toekomstige moeders die gek zijn op de sneeuw
Lees alles wat je moet weten over skiën tijdens je zwangerschap. In deze uitgebreide handleiding vertellen we je over de mogelijke risico's, voorzorgsmaatregelen, voordelen en andere tips. Ga op avontuur zonder onnodige risico's.
Skiën tijdens je zwangerschap: veiligheidstips en alternatieven
Kun je veilig skiën als je zwanger bent? Joséphine Bourguignon, een fysiotherapeut uit Annecy, Frankrijk, gespecialiseerd in buik- en bekkenperinatologie, die vrouwen begeleidt tijdens het sporten, zegt: 'Technisch gezien wel. Tijdens de zwangerschap is voldoende beweging juist heel gunstig omdat het de gezondheid van de moeder bevordert en complicaties zoals zwangerschapsdiabetes en hypertensie helpt voorkomen.
Toch is het een sport die onder bepaalde omstandigheden de gezondheid van zowel de baby als de moeder in gevaar kan brengen.' Het is daarom heel belangrijk dat je een goed gesprek met je arts hebt, voordat je je skischoenen aantrekt.
In dit artikel bespreekt Joséphine een aantal factoren die te maken hebben met veiligheid, de voorzorgsmaatregelen die je moet nemen en over langlaufen als veiliger alternatief voor alpineskiën.
Voordelen van lichaamsbeweging tijdens de zwangerschap
Deze vormen van lichaamsbeweging worden aanbevolen tijdens je zwangerschap:
1\. Matige cardiovasculaire activiteit: dit is goed voor een efficiënte ademhaling (VO2) en stimuleert je bloedcirculatie, wat essentieel is voor de baby.
2\. Proprioceptie: deze soort oefeningen verbeteren je evenwicht en stabiliteit. Dit is essentieel, omdat het evenwicht vaak verandert naarmate je zwangerschap vordert.
3\. Spieropbouw: het is belangrijk om je spieren sterk te houden, vooral je been- en voetspieren. Dynamische core-workouts helpen je romp te stabiliseren en versterken je evenwicht.
Risico's van skiën tijdens de zwangerschap
Over de sneeuw glijden met de zon in je gezicht en frisse berglucht door je haren, dat kan het beste gevoel ter wereld zijn. Maar als je geen ervaren skiër bent, moet je er rekening mee houden dat je kunt vallen.
Joséphine zet de risico's voor zwangere vrouwen op een rij:
Vallen
Tegen het einde van je zwangerschap is vaak moeilijker om je evenwicht te houden, wat het risico op vallen kan vergroten, vooral tijdens het skiën. Vallen kan leiden tot ernstige complicaties, zoals een gescheurde placenta.
Dus als je gaat skiën als je zwanger bent, is het verstandig om voorzichtig te zijn en je tempo aan te passen, om de ernst van eventuele valpartijen te beperken. Voor sommige moeders is skiën een absolute 'no go', bijvoorbeeld bij placenta praevia.
Osteoarticulair letsel
Bekkenbreuken, gescheurde kruisbanden en pijnlijke gewrichtsbanden rond het bekken kunnen gevaarlijk zijn omdat ze voor complicaties kunnen zorgen. Tijdens het skateskiën moet je vooral oppassen voor atletische pubalgia (een chronische liesblessure die leidt tot een zwakkere lieswand) en voor kortademigheid tijdens intensieve inspanningen. Die laatste kan bij zwangere vrouwen gevaarlijk zijn als het langer dan 20 minuten aanhoudt.
Bekkenstatica
Harde klappen kunnen perineaal trauma veroorzaken. Als je dus een harde klap maakt, is het belangrijk om goed te letten op mogelijk urineverlies, een zwaar gevoel en/of bloedingen.
Cardiovasculaire en thermische risico's
Fysieke inspanning kan leiden tot een verhoogde lichaamstemperatuur en ademnood die kan oplopen tot meer dan 8/10 op de Borg RPE-schaal. Om je baby zo goed mogelijk te beschermen, moet je ervoor zorgen dat dit soort omstandigheden niet langer dan 20 minuten duurt.
Het is ook verstandig niet te sporten boven 2500 meter boven zeeniveau, omdat de ijlere lucht op grotere hoogte de vorming van bloedvaten in de placenta en de zuurstoftoevoer naar de baby kan beïnvloeden.
Energietekort
Zwangere sporters moeten energietekorten proberen te voorkomen. Omdat je door skiën en andere fysieke activiteiten meer energie verbruikt, is het belangrijk om goed te eten om energie-tekorten te voorkomen.
Dingen om rekening mee te houden voordat je gaat skiën tijdens je zwangerschap
Er zijn verschillende dingen om rekening mee te houden voordat je gaat skiën tijdens de zwangerschap: je niveau, het terrein, de omstandigheden in het skigebied, je conditie en energieniveau, en hoe lang je al zwanger bent.
Vaardigheid en ervaring
Het is niet moeilijk om te leren skiën en het is een geweldige manier om te bewegen en tijd door te brengen in de buitenlucht. Maar een dag op de piste kan brengt ook het risico op valpartijen bij hoge snelheden met zich mee. Dus tenzij je een ervaren skiër bent, is het waarschijnlijk slimmer om te wachten tot na de bevalling.
Terrein en omstandigheden in het skigebied
Als de omstandigheden op de piste suboptimaal zijn, moeten zelfs ervaren skiërs goed nadenken voordat ze een paar bochten maken terwijl ze zwanger zijn. Factoren zoals ijzige hellingen, rotsen, slecht zicht, lawinegevaar en vooral drukke pistes kunnen een serieus gevaar vormen.
Lichamelijke conditie en energieniveau
De juiste fysieke en mentale voorbereiding is essentieel voor een prettige zwangerschap en optimaal herstel na de bevalling. Omdat skiën een seizoensactiviteit is, passen ervaren skiërs hun training aan op het jaargetijde. In de zomer gaan ze fietsen, hardlopen of fitnessen om hun conditie op peil te houden tot de volgende winter. Dit soort activiteiten is trouwens ook gunstig voor zwangere vrouwen die fit willen blijven totdat ze weer kunnen gaan sporten.
Maar we begrijpen dat het niet altijd makkelijk is om je conditie op peil te houden terwijl je vecht tegen ochtendmisselijkheid en moeite hebt met slapen. Dus als je je niet 100% voelt of stress ervaart, kies dan voor een activiteit die minder energie kost, zoals een wandeling of een verfrissende yogasessie.
Langlaufen is een goed alternatief voor alpineskiën
Als je zwanger bent, moet je voldoende bewegen. Zoals we al zeiden, zijn sporten zoals yoga, zwemmen en low-impact aerobics een uitstekende keuze.
Maar wat doe je als het buiten sneeuwt en je gewoon naar buiten móet om in dat zachte, witte spul te spelen? Nou, langlaufen misschien?
Langlaufen is een activiteit met weinig impact, maar met dezelfde fysieke en mentale voordelen als skiën.
Omdat het een relatief stabiele activiteit is met weinig impact, is klassiek langlaufen een goed alternatief voor zwangere vrouwen – vooral tegen het einde van de zwangerschap. Het is een uitstekende manier om frisse lucht binnen te krijgen en tegelijkertijd het risico op vallen en blessures te beperken.
Langlaufskaten is ook een uitstekende cardiovasculaire oefening, maar alleen voor zwangere vrouwen met veel ervaring. Als je nog nooit geskateskied hebt, wordt deze sport afgeraden vanwege het risico op onbalans, wat kan leiden tot pijn in de schaamstreek. En je moet natuurlijk rekening houden met dezelfde risico's als bij het alpineskiën: zorgt ervoor dat je niet oververhit, buiten adem, uitgeput enz. raakt.
Maak de beste keuze voor jou en je baby
Zoals je ziet, zijn er veel factoren die bepalen of je veilig kunt skiën tijdens je zwangerschap. En natuurlijk is elke zwangerschap uniek, dus wat goed is voor jou, is misschien niet de beste keuze voor een andere skiër, zelfs als ze dezelfde passie en hetzelfde skitalent heeft als jij.
Wat je wel altijd moet doen, is een goed gesprek voeren met je arts, zodat je je volledig bewust bent van de risico's en de voordelen van je keuze.
Focus op topsport: Tamara Tippler
Tamara Tippler is een 33-jarige wereldkampioen Super G en afdaling uit Australië die aan het begin van het skiseizoen 2023/2024 zwanger werd en op 20 september beviel van haar dochter.
'De artsen waren niet blij met mijn beslissing om wedstrijden te blijven doen. Het was ongebruikelijk, maar tijdens mijn eerste wedstrijd was het geen probleem – ik ging er 100% voor, zoals altijd. Maar daarna ging het een weekend lang om de snelste tijd en ineens voelde alles anders. Ik kon mezelf niet meer pushen, niet meer alles geven. Dus na 18 of 19 weken stopte ik ermee.
Ik ben gek op skiën. Ik doe al vanaf mijn kindertijd mee aan wedstrijden – het is mijn passie, mijn werk, mijn alles. Maar ik besloot om te stoppen, omdat ik niet meer kon presteren op het niveau dat ik wilde. Er zit iets in me dat snel moet gaan. Na de geboorte van mijn kind wilde ik weer wedstrijden gaan doen, maar dat was moeilijker dan ik dacht. Ik worstelde met fysieke en mentale klachten. Het was een gekke tijd, ik deed mijn best om een mentale inzinking te voorkomen. Gelukkig stond mijn familie achter me. Zonder mijn moeder en vriend was het me niet gelukt.
Ik voel me nu beter en ik ben blij dat ik weer kan skiën. Het is niet gemakkelijk, maar als je het niet probeert, weet je het nooit!'